בריוון פונעם ראש ישיבה שליט"א

#177 - ביז דיין שידוך קומט, זאלסטו זיך שטארקן מיט התבודדות
בחור, מוהרא"ש, התבודדות, חיזוק, שידוך

בעזרת ה' יתברך - יום א' פרשת נח, א' דראש חודש מרחשון, שנת תשפ"ז לפרט קטן


... נרו יאיר


שטארק זיך מיט אלע כוחות, גיי נישט ארום מיט עצבות, גלייב אז דער אייבערשטער האט פאר דיר אויך אנגעגרייט א שידוך, און ביז דיין שידוך קומט - זאלסטו זיך שטארקן מיט התבודדות, און אז דו פאלסט וכו' - זאלסטו זיך אויס'טענה'ן צום אייבערשטן אז דו שפירסט ווי דו האסט נישט די מעגליכקייט צו זיין אפגעהיטן וכו' וכו', און וויסן זאלסטו אז דער אייבערשטער האט ליב ווען מען טענה'ט זיך אויס כביכול מיט אים, און מען בעט אים ער זאל מוחל זיין; ספעציעל בחורים וואס זיי זענען אזוי צעבראכן ביי זיך, קיינער ווייסט נישט וואס גייט אריבער אויף זיי, זיי ווילן חתונה האבן, זיי ווילן זיין אפגעהיטן און ריין און עס גייט זיי נישט, און וויפיל זיי בעטן זיך: 'טראגט אונז אן א שידוך', 'רעדט א שידוך' - גלייבט זיי קיינער נישט, מען מיינט אז זיי מאכן זיך וכו'; קיינער ווייסט נישט וואס א בחור גייט אריבער, נאר די אמת'ע צדיקים - זיי טענה'ן פאר די בחורים פארן בית דין של מעלה, אזוי ווי מוהרא"ש זכותו יגן עלינו פלעגט שטענדיג זאגן: "איך וועל טענה'ן אויבן אין הימל פארן בית דין של מעלה אז בחורים זענען נישט שולדיג, בחורים זענען וואויל, דאס וואס זיי פאלן אין עבירות, זיי זענען פוגם אין פגם הברית, זיי פאלן אראפ אין עֲשָׂרָה כִּתְרִין דִמְסָאֲבוּתָא - דאס איז ווייל זיי דארפן חתונה האבן, מען קען זיי נישט געבן קיין עונש".


איך וועל דיך נישט לאזן פאלן, איך וועל דיך שטענדיג מחזק זיין.


דער אייבערשטער זאל העלפן זאלסט האבן הצלחה אין אלע ענינים.


א גוטן חודש.

#176 - וואס קוקסטו אויף יענעם?
חיזוק פאר פרויען, הכרת הטוב, קנאה, מוהרא"ש, ווייב

בעזרת ה' יתברך - יום א' פרשת נח, א' דראש חודש מרחשון, שנת תשפ"ז לפרט קטן


לכבוד ... נרו יאיר


וואס קוקסטו אויף יענעמ'ס לעבן? וואס ווייסטו וואס יענער גייט אריבער? עס איז אזא נארישע זאך צו מקנא זיין א צווייטן, גיי שריי צום אייבערשטן דו זאלסט נישט קוקן אויף אנדערע און זיך אויפעסן די יארן; מוהרא"ש דערציילט, מען האט אמאל געהערט ביים רבינ'ס ציון ווי איינער וויינט און חזר'ט אויפן קול די משנה (אבות ד, כא): "הַקִּנְאָה וְהַתַּאֲוָה וְהַכָּבוֹד מוֹצִיאִין אֶת הָאָדָם מִן הָעוֹלָם", מקנא זיין, און תאוות, און גליסטן כבוד, די דריי זאכן נעמט אוועק דעם מענטש פון די וועלט; ער האט געוויינט ביים ציון: "רבונו של עולם, צוליב אביסעלע קנאה, צוליב אביסעלע תאוה און אביסעלע כבוד - זאל איך פארלירן די וועלט און יענע וועלט? רבונו של עולם האב רחמנות אויף מיר איך זאל זיין ריין פון די זאכן, איך וויל נישט פארלירן די וועלט און יענע וועלט", און ווען אנשי שלומינו האבן געהערט זיינע בכיות האבן זיי אויך אנגעהויבן וויינען, און אלע האבן געבעטן און געוויינט מען זאל זיין ריין פון די זאכן.


זיי מחזק דיין ווייב זי זאל נישט קוקן אויף אנדערע, זיץ מיט איר און רעכנט אויס אינאיינעם די חסדים וואס דער אייבערשטער טוט מיט ענק, און חזר'ט: 'עס איז נישטא וועם צו מקנא זיין', און ווען זי הייבט אן רעדן פון דעם און פון יענעם זאלסטו איר שיין זאגן: "'נישטא וועם צו מקנא זיין", און וואס ווייסן מיר וואס גייט אריבער אויף יענעם; פרויען דארפן מער חיזוק אויף דער נקודה, די הייליגע חכמים זאגן (מגילה יג.): "אֵין אִשָּׁה מִתְקַנְּאָה אֶלָּא בְּיֶרֶךְ חֲבִירְתָּהּ", א פרוי האט קנאה אויף א חבר'טע, און מיט די חיזוק פון רבי'ן גייט אוועק די קנאה.


שוין פון פאר ראש השנה איז נישט געווען א פרויען צאמקום, מארגן וועט אם ירצה ה' זיין, זע צו בלייבן אין שטוב אכטונג געבן אויף די קינדער, אז דיין ווייב זאל קענען גיין נעמען חיזוק.


דער אייבערשטער זאל העלפן זאלסט האבן הצלחה אין אלע ענינים.


א גוטן חודש.

#175 - שיינע גרוס פון די קינדער און אייניקלעך
צניעות, דרך ארץ, מוהרא"ש, נחת, יראת שמים

בעזרת ה' יתברך - יום ד' פרשת בראשית, כ"ו תשרי, שנת תשפ"ז לפרט קטן


לכבוד ... נרו יאיר


איך האב פאר אייך א שיינע גרוס פון אייערע קינדער און אייניקלעך, איך בין געווען זומער און גאנץ חודש תשרי אין קרית ברסלב ליבערטי, איך האב געזען אלע אייערע קינדער, זין און איידעמער, ווי שיין זיי פירן זיך מיט דרך ארץ און יראת שמים, איך האב דאס זייער באוואונדערט, צו זען אזעלכע טייערע וואוילע חסידי'שע אינגעלייט, אויך די שטוב פירן זיי בצניעות, בקדושה ובטהרה, אלע שנירן און טעכטער פירן זיך ערליך, אלע שערן זיך די האר, אזוי ווי מוהרא"ש האט אונז געלערנט, אלע גייען אנגעטון איידל.


בלייבט איבער נאר צו ווינטשן, דער אייבערשטער זאל העלפן איר זאלט ווייטער זען ערליכע אידישע נחת ביי זיי, און אויך ביי די אנדערע קינדער וואס זענען נאכנישט מקורב, אלע זאלן אויפשטעלן ערליכע הייליגע דורות פארן אייבערשטן, אמן.

#174 - ת'הא ש'נת פ'לאגן ז'ייער, ת'הא ש'נת פ'לאגן ז'יסע
מלמדים, מוהרא"ש, חינוך, יסורים, מלמד

בעזרת ה' יתברך - יום ד' פרשת בראשית, כ"ו תשרי, שנת תשפ"ז לפרט קטן


... נרו יאיר, מאנסי


זאלסט חס ושלום נישט אפלאזן דיין הייליגע ארבעט פון זיין א 'מלמד'; דו האסט אזוי שיין מצליח געווען אלע דיינע יארן, איך האב צוריק געהערט אזעלכע שיינע גריסן פון עלטערן און תלמידים פון אלע דיינע יארן; איז א שאד אז דו האסט אזעלכע מחשבות פון אפלאזן, און אז דו האסט די יאר באקומען א כתה וואס איז אביסל שווערליך – איז דאס נאר א נסיון פאר דיר, און מיט די הקדמות און שכל וואס מוהרא"ש האט אונז געלערנט, ווי אזוי צו קוקן אויף קינדער און ווי אזוי צו רעדן צו זיי מיט גרויס ליבשאפט – וועסטו עס יא קענען מאכן ארבעטן.


וויסן זאלסטו, אז עס איז באשערט א יאר פון זיך פלאגן און מוטשען – קען מען פון דעם נישט אנטלויפן, און אז מען וועט אפלאזן די מלמדות, ווער ווייסט וואס פאר א פלאג וועט קומען חס ושלום? מען קען מאכן אנשטאט זיך 'זייער פלאגן', קען מען מאכן 'זיסע פלאגן'; דאס איז מרומז אין די יאר תשפ"ז, ביי איינעם איז ת'הא ש'נת פ'לאגן ז'ייער, און ביי איינעם איז עס ת'הא ש'נת פ'לאגן ז'יסע; דאס קענסטו טון, דאס איז תלוי אין דיר, צו נעמען די פלאג און דאס אריינלייגן אין די תלמידים, אריינלייגן אין זיי אמונה, קדושה, יראת שמים; א זיסע פלאג.


טראכט גוט איבער וואס איך שרייב דיר, און בלייב א מלמד.

#173 - א שטארקער איז דער וואס הייבט ער זיך אלץ צוריק אויף
אמונה, אומאן, מוהרא"ש, אשר בנחל, חיזוק

בעזרת ה' יתברך - יום ד' פרשת בראשית, כ"ו תשרי, שנת תשפ"ז לפרט קטן


... נרו יאיר, מאנסי


א זיסע יאר פאר דיר און פאר דיין משפחה; איך האב דיך נישט געזען די יאר אין אומאן ביים הייליגן רבינ'ס קיבוץ, איך האף אלעס איז ביי דיר גוט, איך האף דו ביסט שטארק אין עבודת השם, זיך נישט נאכלאזן, און זיך כסדר באנייען, מוהרא"ש האט אונז געלערנט, א שטארקער מענטש איז נישט איינער וואס פאלט קיינמאל נישט, א שטארקער מענטש איז איינער וואס וויפיל מאל ער זאל נאר פאלן – הייבט ער זיך אלץ צוריק אויף כאילו לא הי', ער הייבט אן פונדאסניי.


ברודער, דראפע זיך און דערהאלט זיך, והעיקר האב נישט קיין שום קשיות און טענות אויפן אייבערשטן, גלייב באמונה שלמה אז אלעס וואס גייט אריבער אויף דיר און דיין ווייב איז פאר דיין טובה, ווייל דער אייבערשטער מאכט נישט קיין שלעכטס, אלעס איז פאר די טובה, פאר די עתיד און נצחיות – פונעם מענטש.


מאך זיך א שיעור צו לערנען דעם הייליגן רבינ'ס ספרים, בפרט ספר הקדוש אשר בנחל, די זיסע בריוון פון מוהרא"ש וואס איז תמציות פון הייליגן רבינ'ס ספרים, דאס וועט אויפבויען דיין אמונה, דו וועסט ווערן פרייליך, דו וועסט שפירן דעם אייבערשטן, ווייל מיט אמונה ווערט אזוי זיס און ליכטיג, מען שפירט די איינגענעמע לויטערע ליכטיגע אמונה.


שרייב מיר מפעם לפעם, וועסטו מיך מחי' זיין.

#172 - משניות נעמט אראפ אלע איינגעגעסענע שמוץ פון די נשמה
משניות, אומאן, מוהרא"ש, יראת שמים, פרייליך

בעזרת ה' יתברך - יום ה' פרשת וזאת הברכה, דריטע אות פון שם הוי"ה, י"ג תשרי, שנת תשפ"ז לפרט קטן


... נרו יאיר, תלמיד ישיבת היכל הקודש ירושלים


איך האב אזוי הנאה געהאט דיך צו זען אין אומאן, איך האב זיך אזוי געבענקט צו דיר, איך האב געזען אויף דיר אז דו ביסט פרייליך; איז דאס א באווייז אז דו ביסט מיט יראת שמים.


איך פריי זיך אז דו האסט מיר קלאר געמאכט ביים רעדן פריוואט וכו' וכו'; איך בין געווארן רואיג.


שטארק זיך בלימוד התורה אויפן סדר דרך הלימוד פון הייליגן רבי'ן (המבואר בשיחות הר"ן, סימן עו), לערן יעדן טאג אכצן פרקים משניות, מוהרא"ש זאגט אז משניות איז סטי"ל ווא"ל פאר די נשמה, און אזוי ווי סטי"ל ווא"ל נעמט אראפ די איינגעגעסענע שמוץ פון כלים, אזוי אויך נעמט משניות אראפ אלע איינגעגעסענע שמוץ פון די נשמה.


שרייב מיר יעדע וואך א בריוו, איך וויל האבן קשר מיט דיר.


דער אייבערשטער זאל העלפן זאלסט האבן הצלחה אין אלע ענינים.


א פרייליכן יום טוב.

#171 - שוין צייט אראפצוגיין פון אלע גרופס
משניות, טעלעפאן, מוהרא"ש, חתונה, ח"י פרקים משניות

בעזרת ה' יתברך - יום ה' פרשת וזאת הברכה, דריטע אות פון שם הוי"ה, י"ג תשרי, שנת תשפ"ז לפרט קטן


החתן ... נרו יאיר


שטארק זיך מיט לערנען די הייליגע תורה, זיי ממשיך מיטן לערנען יעדן טאג ח"י פרקים משניות; מוהרנ"ת זאגט (שיחות הר"ן סימן קפה): "לכמה אנשים צוה לומר ח"י פרקים משניות בכל יום", דער רבי האט געהייסן אסאך פון אנשי שלומינו זאלן זאגן יעדן טאג אכצן פרקים משניות; זאגט מוהרא"ש, איז דאך גוט זיך אריין צו שטעקן דעם קאפ און זיין פון רבינ'ס לייט וואס טוען וואס דער רבי האט געזאגט.


איך וויל דיר בעטן עפעס, יעצט אז דו גייסט חתונה האבן זאלסטו זיך אפלאזן פון די נארישע זאכן פון כאפן בילדער און לייגן אויף גרופס, טו אויס די קינדערישע נארישע שיך, עס איז נישט גוט צו זיין אויף גרופס, אויך הער איך פון דיינע חברים אז דו ביסט אזוי אריינגעטון אין דעם אז דו ביסט ממש נישט ביי זיך, דיין קאפ איז מער אינעם טעלעפאן, און אז דו גייסט יעצט חתונה האבן - איז גוט דו זאלסט אפלאזן די גרופס; גיי אראפ פון יעדע גרופ, אנגעהויבן פון ישיבה גרופ, חברים גרופ, נאנטע חברים גרופ, און אזוי ווייטער.


דער אייבערשטער זאל העלפן זאלסט האבן הצלחה אין אלע ענינים.


א פרייליכן יום טוב.

#170 - פרעג יעדע זאך צו וויסן וואס איז ריכטיג
חברים, מוהרא"ש, מוסר, לימוד התורה, פרעג איינעם

בעזרת ה' יתברך - יום ד' פרשת וזאת הברכה א', צווייטע אות פון שם הוי"ה, י"ב תשרי, שנת תשפ"ז לפרט קטן


ליבער ... נרו יאיר


איך האב דיך ליב און איך וויל דו זאלסט מיך פרעגן דיינע שאלות, פרעג יעדע זאך צו וויסן וואס איז ריכטיג, און האב נישט מורא פון באקומען מוסר; אז דער ראש ישיבה געבט מוסר - איז דאס נאר פון ליבשאפט, אז מען וויל בעסער ווערן וכו'.


ווער נישט פאר'כישוף'ט פון חברים וואס היינט זענען זיי דיינע חברים און מארגן וועלן זיי לאכן פון דיר, און אז דו האסט איבריגע צייט - זאלסטו לערנען חומש, משניות, גמרא און אזוי ווייטער.


ליבער ברודער, זאלסט שטענדיג געדענקען וואס מוהרא"ש האט אונז געלערנט: "א מענטש האט קיינעם נישט אויף די וועלט, נאר דעם אייבערשטן".


דער אייבערשטער זאל העלפן זאלסט האבן הצלחה אין אלע ענינים.


א פרייליכן יום טוב.

#169 - חינוך הייבט זיך אן ווען די קינדער זענען נאך יונג
קינדער, הכנסת אורחים, מוהרא"ש, דאווענען, חינוך

בעזרת ה' יתברך - יום ב' פרשת בראשית, כ"ד תשרי, אסרו חג, שנת תשפ"ז לפרט קטן


... נרו יאיר, קרית ברסלב


איך פריי זיך אז דו האסט אריינגענומען געסט אויף שמחת תורה, ... נרו יאיר זאגט מיר אז דו עפנסט דיין טיר פאר אים מיט א ברייטע הארץ, דו ביסט מקיים די מצוה פון הכנסת אורחים ווי עס דארף צו זיין; דאס איז א גרויסע זאך, דער הייליגער רבי זאגט מורא'דיגע זאכן אויף הכנסת אורחים, קוק אריין אין ספר המידות אות הכנסת אורחים.


דיינע קינדער ווערן שוין עלטער, דארפסטו שוין טראכטן פון חינוך. מוהרא"ש זאגט, חינוך הייבט זיך אן ווען די קינדער זענען נאך יונג, ווייל די קינדער זעען ווי אזוי די עלטערן פירן זיך, און אז די עלטערן פירן זיך ערליך און איידל וועלן זיי אויך זיין ערליכע אידן; קינדער וואס זעען דעם טאטן גיין יעדן טאג אין שול דריי מאל א טאג וועלן זיי דאס נאכמאכן, און אז דער טאטע דאווענט נישט - וועלן די קינדער נישט גיין דאווענען.


מען קען זיך נישט אויפוועקן ווען די קינדער זענען גרויס, מען קען נישט אנכאפן א קינד ביים אויער און אים נייטן צו דאווענען, די וועג ארבעט נישט, נאר אז דער טאטע דאווענט, און רעדט נישט ביים דאווענען - וועט דער קינד אויך דאווענען.


איך דארף מקצר זיין.


דער אייבערשטער זאל העלפן זאלסט האבן הצלחה אין אלע ענינים.

#168 - ווען וועסטו שוין אפלאזן די טעלעפאן?
סמארטפאון, מוהרא"ש, ליצנות, פילטער, תורה

בעזרת ה' יתברך - יום ב' פרשת בראשית, כ"ד תשרי, אסרו חג, שנת תשפ"ז לפרט קטן


... נרו יאיר


איך האף אז דו דערהאלסט זיך, דו גייסט אן מיט לערנען און מיט דאווענען, און מיט זיך פירן ערליך אויפן רבינ'ס וועג, זיין א תם; נישט א נאר, נאר זיך פירן בתמימות ופשיטות.


וואס וועט זיין מיט אונזער געשעפט? דו האסט מיר געזאגט אז דו מאכסט מיט מיר א געשעפט, אז דו גייסט נישט אהיים ברענגען דיין סמארטפאון אין שטוב נאך די חתונה און איך זאל ארויסגיין פון מיין וועג און יא זיין מסדר קידושין ביי דיין חתונה; איך האב געטון מיינ'ס, איך בין ארויס פון מיין וועג, יעצט וויל איך וויסן וואס טוט זיך מיט דיר, ווען וועסטו אנהייבן טון דיין צוזאג, ווען וועסטו שוין אפלאזן די טעלעפאן?


טעג און נעכט גייען דיר אוועק מיט די טעלעפאן, ממש וואס מוהרא"ש זאגט אז דאס איז כישוף, ביי זיי רופט מען דעם קאמפיוטער 'מחשב', מוהרא"ש פלעגט אלץ צושרייבן (מחשף), ווייל דאס איז מכחיש די קדושה, אזוי ווי די הייליגע חכמים זאגן (סנהדרין סז.), וואס איז די לשון כישוף? "מכחישין פמליא של מעלה", זיי טוען אפשוואכן די כח פון די קדושה; אזוי אויך די כלים, קאמפיוטער, טעבלעט, טעלעפאן - טוען "מכחישין פמליא של מעלה" אפשוואכן די קדושה, די יראת שמים, און אפילו עס איז היינט דא גוטע פילטערס, דאס איז אפצוהאלטן ניאוף, אבער עס איז נאכנישט דא א פילטער וואס זאל פילטערן ליצנות; מען פארלירט די תמימות, מען פארלירט די געפיל צו זיין א איד.


זאג משניות אנשטאט מיש'נ-נייעס, זאג משניות אנשטאט קוקן סטעטוס; עס איז אריבער תשפ"ו, וואס האסטו פון די גאנצע יאר קוקן סטעטוס? וואס האסטו מרוויח געווען? הייב אן די יאר מיט יראת שמים, מיט לערנען תורה; מקרא, משנה, גמרא, הלכה ואגדה - וועסטו מרוויח זיין אויף די וועלט און אויף יענע וועלט.


דער אייבערשטער זאל העלפן זאלסט האבן הצלחה אין אלע ענינים.

#167 - וואס מיינט שלום בית
שלום בית, מוהרא"ש, רבי נתן, ווייב

בעזרת ה' יתברך - יום ד' פרשת בראשית, כ"ו תשרי, שנת תשפ"ז לפרט קטן


לכבוד ... נרו יאיר


קריג זיך נישט אין שטוב מיט דיין ווייב, דער הייליגער רבי נתן פלעגט שטענדיג זאגן אז שלום בית איז זייער זייער וויכטיג פאר עבודת השם, ווייל מיט שלום בית האט מען אנדערע מוחין, מיט שלום בית קען מען זוכה זיין צו ריינע מוחין; און פארקערט, אויב מען קריגט זיך אין שטוב - האט מען נישט קיין קאפ וכו' וכו'.


מוהרנ"ת האט דערציילט, ווען ער איז מקורב געווארן צום רבי'ן און ער האט נישט געהאט קיין געלט צו קענען פארן צום רבי'ן, האבן אים חברים צוגערעדט ער זאל פארקויפן זיין ווייב'ס טיכל, אזוי וועט ער האבן געלט צו פארן צום רבי'ן. זיין ווייב'ס טיכל איז געווען ווערד אסאך געלט, עס האט געהאט אריינגענייט אין זיך שיינע בריליאנטן און טייערע שטיינער, אבער רבי נתן האט פארשטאנען אז אויב ער וועט דאס טון וועט דאס ערגער מאכן די מצב אין שטוב און ער האט נישט צוגעהערט צו די חברים, שפעטער האט רבי נתן געדאנקט דעם אייבערשטן אויף דעם וואס ער האט נישט געפאלגט די חברים, ער האט נישט וויי געטון זיין ווייב; ער האט געזאגט: "וואלט איך ווען פארקויפט איר טיכל וואלט געווען נאכדעם א גט און איך וואלט נישט געקענט מקבל זיין פון רבי'ן"; ווייל דעם רבינ'ס ליכטיגקייט קען מען נאר מקבל זיין מיט א ריינעם מח, מיט א הייליגע מח, און דאס גייט נאר אז מען איז אן אדם השלם.


שלום בית מיינט נישט נאכלויפן די ווייב וכו' וכו'; עס שטייט די וואך אין די פרשה (בראשית ג, טז): "וְאֶל אִישֵׁךְ תְּשׁוּקָתֵךְ, וְהוּא יִמְשָׁל בָּךְ", אז די פרוי וועט גליסטן צום מאן און דער מאן וועט געוועלטיגן אויף איר (עיין שם בפרש"י); מוהרא"ש זאגט אז די צוויי זאכן גייען געקניפט און געבינדן, אויב עס איז פארקערט ווי עס שטייט אין פסוק, דער מאן לויפט נאך זיין ווייב וכו' - דעמאלט דרייט זיך אויס דער פסוק אויפן מאן, זי הייבט אן געוועלטיגן אויפן מאן, ווי מער מען לויפט נאך די ווייב וכו' - ווערט דער מאן זייער אראפגעקוקט אין די פרוי'ס אויגן. איך קען נישט צופיל מאריך זיין וכו', מוהרא"ש האט אונז געלערנט אז שלום בית איז נישט וויי טון, נאר רעדן שיין און הארציג, אבער נישט נאכלויפן וכו'.


מארגן וועט זיך צוריק אנהייבן די וועכנטליכע ליל שישי שיעורים, מי יתן אז דו וועסט דאס מיט האלטן, וועסטו באקומען חיזוק אויף זיך פירן אין שטוב מיט סבלנות און ותרנות, און זוכה זיין צו האבן מוחין צו קענען מקבל זיין פון הייליגן רבי'ן.


דער אייבערשטער זאל העלפן זאלסט האבן הצלחה אין אלע ענינים.

#166 - זיך קענען ליידן, און זיך ליב האבן
מחלוקת, מוהרא"ש, לשון הרע, אחדות, אהבת ישראל

בעזרת ה' יתברך - יום ב' פרשת בראשית, כ"ד תשרי, אסרו חג, שנת תשפ"ז לפרט קטן


לכבוד ... נרו יאיר


אונזער הצלחה איז נאר אנגעהאנגען אין איין זאך: אז מיר וועלן זיך אויסקומען איינער מיטן צווייטן, זיך קענען ליידן, און זיך ליב האבן; דורכדעם וועלן מיר זייער מצליח זיין. דער הייליגער רבי זאגט (חיי מוהר"ן, סימן רצב), די וועלט וועט זיך וואונדערן אויף די גרויסע ליבשאפט וואס וועט הערשן צווישן אייך; מוהרא"ש פלעגט שטענדיג חזר'ן און זיך בעטן ביי אונז: ווען וועט שוין מקוים ווערן די שיחה פון רבי'ן? ווען וועט זיין צווישן אונז אזא שטארקע ליבשאפט אז מען וועט זיך וואונדערן דערויף? מיר זאלן נישט מבטל זיין א צווייטן, מיר זאלן פארגינען א צווייטן, און זיך נישט מישן אין א צווייטנ'ס פרשה.


ווען מען קומט דיר דערציילן מעשיות פון דעם און פון יענעם - זאלסטו זיך נישט פרייען, עס זאל דיר נישט אינטערעסירן, און געדענק, די בעלי לשון הרע וואס זענען פארנומען מיט יעדן - זענען אויך פארנומען מיט דיר, מען האט אויף דיר אויך עוולות, מען רעדט אונטער דיר אויך; זאלסטו זיך נישט צוכאפן צו די מעשיות.


א גוטע עצה צו שטיין ווייט פון מחלוקת איז זיך צו דערמאנען יעדן טאג נאכאמאל ביי התבודדות: 'ווער בין איך? ווי אזוי הייס איך? וואס טו איך אין ברסלב? פארוואס בין איך געקומען קיין ברסלב? וואס איך מיין ציל אין לעבן? ווי לאנג נאך גיי איך לעבן?' און אזוי ווייטער; דעמאלט איז גרינגער זיך ארויסצודרייען פון רעדן פון דעם און פון יענעם, מען לעבט מיט תכלית.


וויסן זאלסטו, דארט וואו מען האלט זיך אינאיינעם - דארט איז דער רבי, אפילו א קליינע חבורה, אויב מען האט זיך ליב און מען רעדט פון רבי'ן - קען מען דארט שפירן דעם רבי'ן, ווייל ווען דער רבי איז אוועק געפארן פון ברסלב קיין אומאן, אויפן וועג ארויס פון שטוב האט ער געלייגט די האנט אויף די מזוזה און געזאגט (חיי מוהר"ן, סימן קפז), איר זאלט זיך האלטן צוזאמען, און דאווענען צוזאמען, ווייל אויב איר וועט זיך האלטן צוזאמען, און דאווענען צוזאמען - וועט איר מיך קענען ממשיך זיין צו אייך.


דאס איז נישט נאר ביי א שול אדער א חבורה, דאס איז ביי חברים וכו'; אז דו מיט דיינע חברים רעדן פון רבי'ן און מען האט זיך ליב - איז דאס א גוטע סימן, און אז מען רעדט נאר פון לשון הרע - איז נישט גוט.


די וואך וועט נישט זיין א שיעור פאר די פרויען, מען איז נאך פארנומען מיט צוריק שטעלן די סדר אין שטוב, אריינלייגן די קינדער אין סדר; קומענדיגע וואך וועט אם ירצה ה' זיין צוריק די שיעורים פאר די אידישע שטוב.


דער אייבערשטער זאל העלפן זאלסט האבן הצלחה אין אלע ענינים.

#165 - די שוועריקייטן אין אנהויב, דאס העלפן דעם מענטש
מוהרא"ש, לשון הרע, מניעות, צדיק, עלטערן

בעזרת ה' יתברך - יום ד' פרשת וזאת הברכה א', צווייטע אות פון שם הוי"ה, י"ב תשרי, שנת תשפ"ז לפרט קטן


... נרו יאיר


איך זע אז דו גייסט זייער שטארק מצליח זיין ביים הייליגן רבי'ן, לויט דאס וואס גייט אריבער, און יעצט האט מען זיך פריש גענומען אויף דיר וכו'; ווייל דער רבי זאגט (לקוטי מוהר"ן חלק א, סימן קפה), ווי מער מען גייט אריבער שוועריקייטן ביים קומען צום צדיק – אלץ מער איז מען זוכה מקבל צו זיין, ווייל די מניעות ורדיפות מאכט א כלי לקבל הרבה קדושה וטהרה.


אזא שאד אז עלטערן הערן די לשון הרע וואס מען רעדט אויף ברסלב'ע חסידים, און זיי זענען דאס מקבל, און דאס איז גורם אז זיי זאלן האבן אזופיל צער און ווייטאג; וואלטן די עלטערן געוואוסט וואס פאר א דרך ארץ, וואס פאר א יראת שמים און אמונה דער רבי געבט אונז – וואלטן זיי געדאנקט און געלויבט דעם אייבערשטן אז זיי האבן א קינד וואס איז נתקרב געווארן צום צדיק אמת, און איז זוכה צו באקומען פון צדיק חיזוק און עצות ווי אזוי צו ווערן אן ערליכער איד; דער הייליגער רבי זאגט (שיחות הר"ן, סימן קפב): "אויף מיר קריגט קיינער נישט, מען קריגט אויף איינעם וואס מען האט אויסגעטראכט אויף אים לשון הרע וכו', און אויף אים קריג איך אויך, אבער אויף מיר קריגט קיינער נישט".


שטארק זיך און דערהאלט זיך, עס וועט אריבערגיין, אויך אויף מוהרנ"ת איז דאס אריבערגעגאנגען; זיין טאטע מאמע, שווער און שוויגער האבן אים גע'רודפ'ט פארן ווערן א ברסלב'ער, אויך מוהרא"ש זכותו יגן עלינו איז דאס אריבער, אלע גייען דאס אריבער, אבער ביים סוף זענען טאטע מאמע מודה אז דיקא די ברסלב'ע קינדער פירן זיך מיט גרויס דרך ארץ, מיט כיבוד הורים וכו'.

#164 - ארבעטן פאר'ן רבי'ן, אן באקומען אנערקענונג
הכרת הטוב, משמש דעם רבי'ן, מוהרא"ש, חיזוק

בעזרת ה' יתברך - יום ב' פרשת בראשית, כ"ד תשרי, אסרו חג, שנת תשפ"ז לפרט קטן


לכבוד ... נרו יאיר וזוגתו תחי'


איך פארשטיי דיינע געפילן וכו', ווען דו מיט דיין ווייב זעען ווי קיינער איז נישט מכיר טובה אויף וואס ענק טוען, ענק הערן נישט קיין איין גוט ווארט וכו', און דאס האט צוגעברענגט אז דו זאלסט ווערן אויסגעברענט וכו'; דאך בעט איך דיר זייער, לכבוד די נייע יאר און לכבוד די גוטע נייעס וואס איז דא ביי ענק – זאלן ענק יא צוריק אנהייבן העלפן מיטן משמש זיין דעם הייליגן רבי'ן, און אז ענק באקומען נישט קיין גוטע ווערטער מיט מתנות – זאלן ענק זיך אליין מחזק זיין איינער דעם צווייטן, און זיך דערמאנען: 'ווי האט מיך דער רבי געפונען? ווי האב איך אויסגעזען אנעם רבי'ן? און צו וואו האט מיך דער רבי געברענגט, און וואס נאך ווארט אונז וכו'?


ווער האט געגעבן פאר מוהרא"ש גוטע ווערטער פארן מאכן אזא מהפכה אין די וועלט פארן דרוקן און פארשפרייטן דעם רבינ'ס ספרים אז מיר זאלן האבן אזא ליכטיגקייט? קיינער; קיינער האט נישט געגעבן גוטע ווערטער, מען האט נאר געשפעט וכו', און מוהרא"ש האט נישט געקוקט אויף דעם, מוהרא"ש האט ווייטער משמש געווען דעם הייליגן רבי'ן מיט אזא נאמנות און מיט אזא מסירות הגוף והנפש; מיר דארפן גיין אין די וועגן, מיר דארפן האבן הכרת הטוב פארן רבי'ן ותלמידיו הקדושים, טון ווייטער פאר הפצה, פארשפרייטן דעם רבינ'ס ספרים, עצות, חיזוק פאר אלעמען – אן ערווארטן...

#163 - הייב אן די יאר מיט לערנען חומש רש"י מיט תרגום
פרנסה, מוהרא"ש, חומש רש"י, מעביר סדרה, שנים מקרא ואחד תרגום

בעזרת ה' יתברך - יום ב' פרשת בראשית, כ"ד תשרי, אסרו חג, שנת תשפ"ז לפרט קטן


... נרו יאיר


הייב אן די יאר מיט לערנען חומש רש"י יעדן טאג פון די וואך, ווארט נישט אויף ענדע וואך, ווארט נישט אויף שבת, הייב אן פון אנהייב וואך, מאך זיך א קביעות - זאל זיין וואס זאל זיין – יעדן טאג צו לערנען חומש רש"י מיט תרגום; זונטאג ביז שני, מאנטאג ביז שלישי, און אזוי ווייטער, ביז סוף וואך וועסטו האבן געלערנט די גאנצע פרשה; דאס וועט דיר ברענגען אסאך גוטס, סיי בגשמיות; דו וועסט האבן פרנסה, וועסט האבן אריכות ימים, שלוות הנפש, און אויך ברוחניות וועט דיר עס העלפן, דו וועסט האבן כח עומד צו זיין אין די שווערע ברענעדיגע נסיונות, השם ישמרינו.


מוהרא"ש, ווען ער פלעגט אונז מחזק זיין צו מעביר סדרה זיין שוין פון אנהייב וואך, פלעגט ער שטענדיג דערמאנען די ווערטער פונעם הייליגן אריז"ל זכותו יגן עלינו, וואס זאגט אז מען זאל טון די מצוה ערב שבת, אבער מוהרא"ש פלעגט זאגן, א מענטש דארף לעבן מיטן מציאות, זיך נישט לאזן נארן; אז מען זעט עס גייען אריבער די טעג, וואכן און יארן און מען עפנט נישט אויף קיין חומש – דארף מען אוודאי טון וואס שטייט אין שלחן ערוך (אורח חיים סימן רפה, סעיף ג), "מיום ראשון", פון זונטאג קען מען שוין טון די מצוה, און אזוי האט זיך דער הייליגער גר"א געפירט (עיין משנה ברורה שם, סעיף קטן ח).


וואויל איז דער וואס לאזט זיך נישט נארן.

#162 - וועק זיך אויף, באניי דיין התקרבות לרבינו
משניות, היכל הקודש, מוהרא"ש, לימוד התורה, שיעורים כסדרן

בעזרת ה' יתברך - יום ב' פרשת בראשית, כ"ד תשרי, אסרו חג, שנת תשפ"ז לפרט קטן


לכבוד ... נרו יאיר


שטארק זיך מיט לימוד התורה, מאך זיך א שיעור צו זאגן יעדן טאג אכצן פרקים משניות, דאס וועט דיר אויסוואשן דיין נפש, רוח ונשמה, דו וועסט ווערן ריין און ציכטיג. מוהרא"ש זאגט, אזוי ווי ווען מען וואשט געשיר איז דא סטיל וואל וואס נעמט אראפ אלע הארטע איינגעגעסענע שמוץ וואס קומט נישט אראפ, און מיט סטיל וואל קומען אלע שמוץ אראפ, אפילו די שטערקסטע שמוץ – אזוי איז מיט זאגן פרקים משניות, אפילו מען איז פארשמירט מיט שמוציגע עבירות, מען האט אלטע איינגעגעסענע הארטע שמוץ וואס זענען שוין אזוי לאנג אינעם מענטש, איז משניות די עצה, פרקים משניות מאכט ריין.


וועק זיך אויף, באניי זיך, באניי דיין התקרבות לרבינו; וואס איז היכל הקודש? סדר דרך הלימוד (המבואר בשיחות הר"ן, סימן עו) – איז היכל הקודש; דער וואס טראגט מיט זיך א קליינע משניות – דער איז היכל הקודש. איך בעט דיר זייער, באניי זיך מיט דיינע שיעורים כסדרן, מקרא, משנה, גמרא, הלכה וספרי רבינו, ועוד; עס קומט א לאנגע קאלטע ווינטער, און נאר מיט לערנען תורה קען מען זיך אנווארעמען; נאר מיט סדר דרך הלימוד, מיט זאגן משניות און תהלים.

#161 - וואויל איז דעם מענטש וואס דערהאלט זיך ביים צדיק
שמחה, היכל הקודש, מוהרא"ש, מנין, התבודדות

בעזרת ה' יתברך - יום ב' פרשת בראשית, כ"ד תשרי, אסרו חג, שנת תשפ"ז לפרט קטן


לכבוד ... נרו יאיר, פלארידא


איך האב דיר שוין געשריבן פאר יום טוב, דאך וויל איך דיר נאך שרייבן אנצוהאלטן אונזער קשר.


מיר האבן מקבל געווען פון מוהרא"ש אז אפילו מען זאל אויפווייזן דעם מענטש קלאר, שווארץ אויף ווייס, אז ער איז שוין א פארפאלענער וכו' – דארף דער מענטש זיין אייזן שטארק און זאגן: "איך וועל קיינמאל נישט אפלאזן דעם אייבערשטן", און אפילו מען וועט אים ברענגען פון הימל ראיות אז מען דארף אים נישט – זאל ער זיין פעלזן פעסט און זאגן: "איך גיי נישט אוועקגיין פון רבי'ן", אזוי ווי מוהרנ"ת האט געזאגט: "אפילו מען וועט מיך שלאגן מיט א דיקע האלץ (דראנג) וועל איך נישט אפלאזן דעם רבי'ן".


וואויל איז דעם מענטש וואס דערהאלט זיך ביים צדיק, ואשר יש להם כח לעמוד בהיכל הקודש קודש הקדשים, שהם הצדיקים הגנוזים שבדור הזה (ספר ארך אפים, פרק ה), און געדענקט וואס מען האט באקומען, און צו וואס מען קען נאך זוכה זיין צו באקומען, און פירט זיך מיט די זיסע עצות פון לערנען שיעורים כסדרן בכל חלקי התורה, ולהתבודד, ולשמוח מיט יעדע גוטע זאך, און גייט אין שול יעדן טאג דאווענען שחרית מנחה מעריב מיט מנין מיט שמחה, וועט אים גוט זיין בזה ובבא.

#160 - פון הימל האט מען דיר אהינגעשיקט צו מאכן הפצה
הפצה, צדקה, פרנסה, מוהרא"ש, חובות

בעזרת ה' יתברך - יום ב' פרשת בראשית, כ"ד תשרי, אסרו חג, שנת תשפ"ז לפרט קטן


לכבוד ... נרו יאיר, לינדען ניו דזשערזי


לכבוד די נייע יאר זאלסטו זיך שטארקן אין הפצה – פארשפרייטן די זיסע ליכטיגע עצות פון הייליגן רבי'ן, און אז מן השמים ביסטו אנגעקומען אין די נייע אידישע ערליכע ישוב אין לינדען – דארפסטו זארגן אז אין אלע שולן זאל מען זיך קענען מחי' זיין מיט די גליונות, עצות, חיזוק און שכל פון רבי'ן.


אויך זאלסטו גיין ביי די שטיבער געבן די קונטרסים און ספרים, מענטשן זענען אויסגעהונגערט פאר חיזוק, מבשרי אחזה אלוק, געב א קוק אויף זיך, מה דאך מיט אזויפיל חיזוק וואס מיר האבן פון רבי'ן זענען מיר נאך אזוי צעבראכן, מען דארף זיך דראפען אויף גראדע ווענט צו אנגיין מיט דאס ביסל עבודת ה', איז וואס איז ביי אנדערע וואס האבן נאכנישט זוכה געווען טועם צו זיין פון הייליגן רבי'ן, זיי ווארטן אזוי שטארק אויף אביסל חיזוק, און ווען מען קומט צו זייערע טירן מיט חיזוק פון רבי'ן – ווערט זיי ליכטיג און זיי געבן צדקה מיט א ברייטע הארץ, און אזוי וועסטו ארויסגיין פון דיינע גרויסע חובות; דער הייליגער רבי זאגט (ספר המדות אות צדיק חלק א, סימן לג): "בִּזְכוּת הַצַּדִּיק תַּלְמִידָיו מִתְפַּרְנְסִים", בזכות פון צדיק האבן די תלמידים פרנסה; מוהרא"ש זאגט, דאס מיינט מען דורך מפיץ זיין דעם צדיק'ס תורות, דעם צדיק'ס חיזוק – קומט שפע; דארפסט זיך דאס אליינ'ס איבערצייגן, דו וועסט אליינס ארויסגיין פון התפעלות; איינער וועט דיר געבן הונדערט דאלער, א צווייטער וועט דיר געבן דריי הונדערט זעכציג; דו וועסט אהיים ברענגען שפע.


רק שטארק זיך, דער אייבערשטער וועט דיך נישט פארלאזן.

#159 - שטערן דאס בויען די קהלה
היכל הקודש, מוהרא"ש, ראש ישיבה, מרה שחורה, קהילה

בעזרת ה' יתברך - יום ב' פרשת בראשית, כ"ד תשרי, אסרו חג, שנת תשפ"ז לפרט קטן


... נרו יאיר, קרית ברסלב


איך האף אז דו פארשטייסט וואס מיר האבן גערעדט ביי די הקפות און נאך די הקפות; דו – אז דו האסט א פראבלעם מיט צאלן שכר לימוד, דו האלסט אז איך בין דיר שולדיג געלט פון יארן צוריק וכו', און איך האלט אז נישט, און אז מען נעמט נישט דיינע קינדער מיט די באס – דאס איז דאך דיין עסק, נישט פון דעם האב איך גערעדט, נאר פון די וואס מישן זיך אין זאכן וואס האט נישט מיט זיי, די וואס קייען יעדנ'ס מעשיות און זענען פארנומען אויסצורעכענען לדעתם עוולות וואס איך טו...


די זענען נישט דיינע פריינד, די זענען מענטשן וואס האבן נישט קיין חיות אין לעבן, בעלי מרה שחורה, וואס זייער גאנצע חיות איז – ווי זיי קענען מיך בארעדן און מיר שטערן בויען די קהילה.


רעד זיך נישט איין אז דו האסט פריינד, אויב א פריינד האסטו איינער וואס האט אלעס אוועק געגעבן פון זיך אז דו זאלסט האבן א לעבן, אז די לימודים וואס מיר האבן געלערנט ביי מוהרא"ש זכותו יגן עלינו זאל מען קענען אויספירן אויף למעשה, די קינדער זאלן אויפוואקסן מיטן רבי'ן, מיט היכל הקודש, לערנען אויפן סדר דרך הלימוד (המבואר בשיחות הר"ן, סימן עו), זיך מתבודד זיין, און זיי חתונה מאכן ריין, יונג, בקדושה ובטהרה, און די זיסע לימודים ווי אזוי צו האבן שלום בית וכו' וכו', דער איינער איז דיין פריינד, ווייל ער מיינט דיך אן נגיעות, אן באקומען עפעס פאר זיך, אויב עפעס איז עס על מנת לסקלו ולבזותו.


איך וועל ווייטער ממשיך זיין מיט די אמט וואס מוהרא"ש האט מיר געבעטן צו טון, איך האב זאכן וואס מוהרא"ש האט מיר געזאגט וואס איך וועל דיר נישט דערציילן וכו' וכו', און דאס וואס יעדע שטיק צייט קומט איינער און איז מביש ריח; אזוי מוז זיין, און אזוי וועט זיין; איך בעט דעם אייבערשטן אז איך זאל האבן אין די קהילה מענטשן וואס ווילן דא זיין, (נישט מענטשן וואס האבן נישט א צווייטע פלאץ וד"ל), מענטשן וואס ווילן און האבן ליב דעם ראש ישיבה, נישט אונטערגראבערס.

#158 - ווי גוט און ווי וואויל צו ח"י פרקים משניות
מוסדות, מוהרא"ש, ליצנות, חי פרקים משניות, תמימות ופשיטות

בעזרת ה' יתברך - ערב שבת קודש פרשת האזינו - שבת תשובה, ז' תשרי, שנת תשפ"ז לפרט קטן


... נרו יאיר, בית שמש


איך הער זאגן אז דו האסט מנדב געווען נייע טישן און בענקלעך פאר די חדר אין ארץ ישראל אין די ווערד פון טויזנטער שקלים; איך וויל דיר זאגן א גרויסן יישר כח אויף דעם און אויף אלע גוטע זאכן מיט וואס דו העלפסט די מוסדות און די קהלה, דער אייבערשטער זאל העלפן דו זאלסט האבן נחת ביי דיינע קינדער און הצלחה אין אלע דיינע וועגן.


שטארק דיך זייער מיט לערנען יעדן טאג פרקים משניות, און ווי גוט וועט זיין און ווי וואויל וועט דיר זיין - אז דו וועסט לערנען יעדן טאג אכצן פרקים משניות. עס שטייט פון צדיקים (אור צדיקים סימן כב, אות יא): "וְאִם אֶפְשַׁר שֶׁיַּשְׁלִים חַ"י פְּרָקִים בְּכָל יוֹם", עס איז זייער גוט מען זאל יעדן טאג לערנען אכצן פרקים משניות, "נֶגֶד חַ"י עוֹלָמוֹת מַה טוֹב וּמַה נָעִים", אנטקעגן די אכצן וועלטן, "יְהִי חֶלְקִי עִמּוֹ", איך וויל האבן א חלק מיט זיי, "כִּי הוּא תִּיקוּן גָּדוֹל לִפְגַם הַבְּרִית, סוֹד אֵל חַי", ווייל מיטן זאגן אכצן פרקים משניות איז מען מתקן וואס מען האט פוגם געווען אין די חטא פון פגם הברית, "וְיֶשׁ לָהֶם גַּם כֵּן סְגוּלָה לַהֲרוֹג הַיֵּצֶר הָרָע", אויך האט דאס א סגולה צו הרג'ענען דעם יצר הרע, "גַּם סְגוּלָה לְהַמְשִׁיךְ נְשָׁמָה, שֶׁהִיא אוֹתִיּוֹת מִשְׁנָה", אויך האט דאס א סגולה צו ברענגען א ריינע נשמה אויפן מענטש.


הער נישט אויס וואס די לצים זאגן, קוק נישט אויף זיי, עס וועט קומען א טאג וואס מען וועט זען ווער איז דער חוזק, די וועלט זאגט: "לאכן לאכט דער וואס לאכט ביים סוף"; ווען דער מלאך המוות וועט קומען ארויסנעמען די נשמה - דעמאלט וועט מען זען וואס איז דער חילוק צווישן די וואס האבן געפאלגט דעם רבי'ן בתמימות ובפשיטות, יעדן טאג געלערנט תורה אפילו בלי הבנה און צווישן די לצים.


מוהרא"ש האט אזוי זיס אונז שטענדיג געזאגט, עס שטייט אין פסוק (משלי ט, יב): "אִם חָכַמְתָּ חָכַמְתָּ לָּךְ, וְלַצְתָּ לְבַדְּךָ תִשָּׂא", אויב ביסטו קלוג - ביסטו קלוג פאר דיר, און אויב מאכסטו ליצנות - מאכסטו נאר פאר דיר אליין ליצנות; דער וואס איז קלוג, ער הערט זיך צו וואס צדיקים זאגן - וועט ער אליינס הנאה האבן פון דעם, און דער וואס מאכט א געשפעט פון די רייד פון צדיקים - שפעט פון זיך אליינס.


איך בין נאך אפגעמארטערט פון די נסיעה, איך דארף מקצר זיין.


דער אייבערשטער זאל העלפן זאלסט האבן הצלחה אין אלע ענינים.


א גמר חתימה טובה.

#157 - נישט אפלאזן די ד' מינים, ביז'ן פועל'ן א ישועה
מוהרא"ש, סוכות, כוונת הנענועים, ד' מינים, ישועה

בעזרת ה' יתברך - יום א', ערב יום הכיפורים, ט' תשרי, שנת תשפ"ז לפרט קטן


לכבוד ... נרו יאיר


א גרויסן יישר כח פאר אלעס וואס דו און דיין ווייב העלפן די קהלה, איך בין ענק זייער דאנקבאר און איך וויל דיר געבן א מתנה, דיך אויסלערנען די סודות פון כוונת הנענועים וואס מיר האבן זוכה געווען צו לערנען פון מוהרא"ש.


ווען דו שאקלסט די ד' מינים זאלסטו אינזין האבן די "כוונת הנענועים" וואס מוהרא"ש האט אונז מגלה געווען; ווען דו שאקלסט צו רעכטס (דרום) – זאלסטו מכוון זיין: "רבונו של עולם, איך וויל שטענדיג געדענקען ווען עס גייט מיר גוט, אלעס גייט רעכטס - אז אלעס איז פון דיר", און ווען דו שאקלסט צו לינקס (צפון) – זאלסטו בעטן: "רבונו של עולם, העלף מיר איך זאל שטענדיג געדענקען אז אפילו ווען זאכן גיין לינקס - איז עס אויך דו", און ווען דו שאקלסט צו פארנט (מזרח) – זאלסטו בעטן: "רבונו של עולם, העלף מיר איך זאל שטענדיג געדענקען ווען אלעס גייט ווי געפלאנט אז עס איז נישט מיין געלונגענקייט, נאר אלעס איז פון דיר אייבערשטער", און ווען דו שאקלסט ארויף צום הימל (מעלה) – זאלסטו בעטן: "אייבערשטער העלף מיר, הייב מיך אויף צו דיר, נעם מיך ארויס פון מיינע נארישקייטן, נעם מיך ארויס פון מיין באלטע פון מיינע עבירות", און ווען דו שאקלסט אויף אונטן (מטה) - זאלסטו זיך אויסוויינען: "רבונו של עולם, איך בין אזוי אראפגעפאלן, קום מיט מיר מיט, לאז מיך נישט בלייבן געפאלן, הייב מיך אויף, איך וויל זיין אן ערליכער איד", און ווען דו שאקלסט אויף פארקערט (מערב) – זאלסטו בעטן: "הייליגער באשעפער, ווען אלעס גייט מיר פארקערט וויל איך געדענקען פון דיר, אז אלעס איז פון דיר, איך זאל בלייבן מיט א שטארקע אמונה".


ליבער ברודער אז דו וועסט מאכן די נענועים מיט די כוונות - וועסטו שפירן אזא שטארקע דביקות, אזא נאנטשאפט צום אייבערשטן; און אז דו דארפסט א ישועה, דו דארפסט א שידוך פאר דיין זון אדער טאכטער, אדער דו האסט נישט קיין פרנסה, מען האט דיך אפגעזאגט פון דיין פרנסה - זאלסטו מאכן די נענועים מיט תפילות אויף די זאך וואס דריקט דיר יעצט דאס מערסטע, ווייל מוהרנ"ת האט אמאל מחזק געווען איינע פון זיינע תלמידים וואס איז געווען זייער צעדריקט פון ארעמקייט, אז יעצט זאל ער נאר בעטן אויף פרנסה, ער האט אים געזאגט: "יעצט ווען דו ביסט אזוי צעדריקט - איז דאס דיין אמת"; זאלסטו שאקלען די ד' מינים, און ווען דו שאקלסט רעכטס זאלסטו זיך אויסוויינען צום אייבערשטן, בעט: "רבונו של עולם, אז מיין ישועה איז אין די זייט וועלט - ברענג עס מיר", און ווען דו שאקלסט לינקס זאלסטו זאגן: "אייבערשטער, וואו איז דא א שידוך פאר מיינע קינדער? אויב איז עס די זייט וועלט ברענג עס אונז, און אז מיין פרנסה איז ביי די זייט וועלט ברענג עס צו מיר".


ליבער ברודער, יעצט ווען דו האלסט די ד' מינים אין די האנט, קוק נישט אויף קיינעם, צי אראפ די טלית אויף דיינע אויגן און וויין זיך אויס צום אייבערשטן אזוי ווי א קינד וויינט צו א טאטע, און קרעכץ ארויס אפאר אמת'ע ווערטער פון הארץ, זאג: "רבונו של עולם, וואו איז מיין פרנסה? איך דארף פרנסה, איך קען נישט אהיים גיין, מיין ווייב און קינדער ווארטן איך זאל אהיים ברענגען געלט, איך האב זיי צוגעזאגט אז איך גיי זיי ברענגען, איך קען נישט אזוי אהיים גיין".


אודאי און אודאי זאלסטו זיך אויסוויינען און אויסקרעכצן אויף קרבת אלקים, אויף זיין נאנט צום אייבערשטן, און דו זאלסט נישט אפלאזן די ד' מינים פון האנט ווילאנג די פועל'סט דיין ישועה, ווייל די ד' מינים זענען אזוי ווי געווער. עס שטייט אין זוהר (תיקון יג, דף כט.), נאך יום כיפור ווילן אלע וויסן 'מאן נצח' ווער האט געוואונען - אידישע קינדער אדער די סטרא אחרא? זאגט דער זוהר מען קוקט 'מאן דאחיד מאני קרבא בידייהו', ווער עס האלט די געווער אין האנט, און אז מען זעט אידישע קינדער קומען סוכות מיט די ד' מינים וואס איז ווי געווער - ווייסט מען אז די אידן האבן מנצח געווען, און דער הייליגער רבי נתן פרעגט (לקוטי הלכות שבת ז, נד), מיר ווייסן דאך פארקערט, וואס איז די סימן אז מען האט מנצח געווען א מלחמה? ווען מען לייגט אראפ די געווער, און אז מען זעט סאלדאטן האלטן נאך געווער איז דאס א באווייז אז מען האט נאכנישט מנצח געווען די מלחמה, איז וואס זאגט דער זוהר אז דער וואס האלט די געווער דער האט מנצח געווען? זאגט רבי נתן, די מלחמה מיט דער יצר הרע איז אנדערש ווי א גשמיות'דיגע מלחמה, ביי א גשמיות'דיגע מלחמה צווישן לענדער לייגט דער מנצח אראפ די געווער, ער דארף מער נישט האלטן געווער, אבער ביי מלחמת היצר וואס ציט זיך אויף א גאנץ לעבן - איז פארקערט, נאר דער וואס לאזט נישט אפ די געווער - דער איז דער מנצח; דאס זאגט דער הייליגער זוהר, עס איז אריבער ראש השנה, יום הקדוש, און אז מען זעט אידישע קינדער זענען ווייטער דא מיט די געווער אין די הענט, זיי קומען אין שול מיט די ד' מינים, ווייטער שרייען: "הושענא הושענא, העלף העלף" - וועט דער שטן זיי נישט קענען מנצח זיין.


דאס זאלסטו געדענקען, כל זמן דו וועסט נישט אפלאזן דיין ווילן צו זיין גוט, דו וועסט צוריק קומען נאכאמאל און נאכאמאל צום אייבערשטן, אים בעטן: "קָרְבֵנוּ לְתוֹרָתֶךָ, הייליגער באשעפער איך וויל לערנען די הייליגע תורה, לַמְּדֵנוּ מִצְוֹתֶיךָ, איך וויל טון דיינע מצוות, הוֹרֵנוּ דְרָכֶיךָ, ווייז מיך די אמת'ע וועג, הַט לִבֵּנוּ לְיִרְאָה אֶת שְׁמֶךָ, בייג מיין הארץ צו דיך, וּמֹל אֶת לְבָבֵנוּ לְאַהֲבָתֶךָ, און שטאפ אויף מיין הארץ איך זאל נאר דיך ליב האבן" - ביסטו א געווינער, און דער שטן מיט די קליפות וועלן דיך נישט מנצח זיין.


א גוט יום טוב, א גמר חתימה טובה.

#156 - חינוך איז טאקע נישט גרינג, אבער עס צאלט זיך אויס
חינוך הילדים, סבלנות, מוהרא"ש, נחת, חינוך

בעזרת ה' יתברך - יום א' פרשת נשא ב' (בהעלותך בא"י), ח' סיון, אסרו חג, שנת תשפ"ו לפרט קטן


... נרו יאיר, קרית ברסלב


חינוך איז נישט קיין גרינגע זאך, עס נעמט אסאך כח צו מחזק זיין די קינדער, אבער עס לוינט זיך; נאר אז מען איז מחנך די קינדער און מען איז מתפלל פאר זיי – איז מען זוכה צו זען פון זיי נחת.


דער עיקר פון חינוך איז איבערזאגן מיט סבלנות אן א שיעור מאל, לערנען די קינדער ווי אזוי זיך צו פירן; אמאל זאגט מען ווייך, אמאל שטרענג, אמאל מאכט מען א פראגראם אז נאך כך וכך מאל טון די גוטע זאך וואס מען וויל ביי זיי פועל'ן – וועט מען באלוינען וכו', און אמאל דארף מען קנס'נען; הכלל, חינוך איז טאקע נישט גרינג, עס נעמט די כוחות פון די עלטערן, אבער עס צאלט זיך אויס.


בנוגע די שכנים וכו'; דו לערן דיינע קינדער צו טון וואס איז ריכטיג, און אז די קינדער פון די שכנים טוען אנדערש – איז דאס נישט קיין תירוץ.


ובנוגע דער קינד וואס באזייטיגט דיינע קינדער וכו'; זיי אים משחד, געב אים גוטע ווערטער, כבוד, נאש וכו'.


בנוגע שותפות וכו'; מוהרא"ש איז געווען קלוגער פון אונז אלע און אונז געלערנט נישט צו מאכן קיין שותפות.

#155 - האב מיך אינזין אין דיינע תפילות
מוסדות, מוהרא"ש, יום כיפור, תפילה, איבערבעטן

בעזרת ה' יתברך - יום א', ערב יום הכיפורים, ט' תשרי, שנת תשפ"ז לפרט קטן


לכבוד ... נרו יאיר


היינט איז נישט קיין צייט צו שרייבן בריוו, מיר שטייען אין זייער א הייליגע צייט, מען גייט אונז אפשרייבן א זיסע יאר, א ליכטיגע יאר.


איך וויל דיר בעטן צוויי זאכן, ערשטנס דו זאלסט מיר מוחל זיין אויף וואס איך האב דיר וויי געטון, עס איז נישט געקומען פון שלעכטיקייט, איך ווער אזוי איבערגעשטרענגט מיט די ארבעט, איך בעט דיר איבער, זיי מיר מוחל, וועט דער אייבערשטער אונז מוחל זיין.


צווייטנס, זאלסט מיר אינזין האבן אין דיינע תפילות, יואל בן רייצא רעכיל, איך זאל ווייטער קענען טון די שליחות וואס מוהרא"ש האט מיר געבעטן צו טון, מיט די ישיבה, מיט די מוסדות און אזוי ווייטער.


א גוט יום טוב, א גמר חתימה טובה.

#154 - מיר האבן זיך נישט צו שעמען מיט אונזערע מוסדות
גאווה, מחלוקת, סבלנות, מוהרא"ש, כבוד, מוסדות היכל הקודש, סבלנות צו עלטערן, ענווה

בעזרת ה' יתברך - יום ב' פרשת כי תצא, ד' אלול, שנת תשפ"ו לפרט קטן


... נרו יאיר


איך האב ערהאלטן דיין בריוו.


איך קען דיר זאגן בפה מלא אז מיר האבן זיך נישט צו שעמען מיט אונזער חדר און בית פיגא פון קיינעם, איך זאג דיר עס מיט א פילע מויל, פון קיינעם האבן מיר זיך נישט צו שעמען, און איך האב דאס אויך זוכה געווען צו הערן פון מוהרא"ש מיט יארן צוריק, מוהרא"ש האט מיר געזאגט: "יואל, דו האסט זיך נישט וואס צו שעמען מיט די חדר און ישיבה פון קיין שום פלאץ", און גלייב מיר, דעמאלט איז געווען זאכן וואס מען האט געדארפט מתקן זיין; איז וואס וואלט מוהרא"ש געזאגט היינט ווען די חדר, סקול און ישיבה - איז נאר געווארן מער שענער און מער הייליגער, און וויסן זאלסטו, ביי מיר איז שטענדיג (ירושלמי שבת א, ב): "רואה בעל השמועה כאלו הוא עומד כנגדו", איך זע אלץ פאר מיינע אויגן מוהרא"ש, און איך טראכט אלץ וואס מוהרא"ש וואלט מיר יעצט געזאגט אויב איך זאל עפעס פאררעכטן וכו'; קען זיין עס הערט זיך לאכעדיג אבער אזוי איז עס, איך טראכט שטענדיג פון מוהרא"ש, און איך לעב מיט דעם, (און אפילו ווען איך זיץ אויבן אן און איך געב א שיעור וכו' - איז ביי מיר אין מח ווי איך זיץ ביי די רעכטע זייט ביים טיש פון מוהרא"ש, דארט וואו איך פלעגט זיצן אלע וואכן ביים ליל שישי שיעור, אויף מיין מקום קבוע, און מוהרא"ש זאגט מיר איך זאל זינגען אדער רעדן וכו'), און איך זע די שמייכל און הנאה וואס מוהרא"ש האט פון אונזערע מוסדות.


בנוגע וכו'; עס איז דא א בריוו אין אשר בנחל וואס מוהרא"ש געבט מיר אביסל ווארעמע זיסע מוסר מיט גרויס רחמנות, אז איך זאל האבן סבלנות נישט נאר צו די בחורים, נאר אויך צו די עלטערע און ווי אינטערעסאנט עס הערט זיך האט מוהרא"ש ברוח קדשו מיר פאראויס געשריבן התחזקות און אויסגעפירט די בריוו: "שְׁטֶעל זִיךְ פָאר אַז אִיךְ שְׁרַייבּ דִיר יֶעצְט אַ בְּרִיוו פוּן יֶענֶע וֶועלְט, וִוי אַזוֹי וָואלְסְטוּ דָאס גֶעלֵיינְט?" אז מוהרא"ש האט פאראויס געזען אז דא וועט זיין א חדר, א סקול, א ישיבה מיט הונדערטער און טויזנטער תלמידים ותלמידות, און מען וועט זיך דארפן אפגעבן מיט עלטערן, אויסהערן זייערע טענות, און האבן סבלנות, און זיי ווייטער ליב האבן; האט מיר מוהרא"ש געשריבן די ווערטער: "שְׁטֶעל זִיךְ פָאר אַז אִיךְ שְׁרַייבּ דִיר יֶעצְט אַ בְּרִיוו פוּן יֶענֶע וֶועלְט, וִוי אַזוֹי וָואלְסְטוּ דָאס גֶעלֵיינְט?" און דאס בעט איך דיר זייער, דו זאלסט זיך האלטן מיט אלע כוחות מיט די הייליגע ארבעט וואס דו טוסט, און געדענקען אז מיר זענען משמש דעם רבי'ן און בלייבן געטריי מיט אונזער ארבעט.


איך שיק דיר די גאנצע בריוו:


שָׁלוֹם וּבְרָכָה וְכָל טוֹב סֶלָה יַגִיעוּ וְיִרְדְפוּ אֶל הָאַבְרֵךְ הַיָקָר לִי מְאֹד ... נֵרוֹ יָאִיר


אִיךְ הָאבּ דִיר גֶעוָואלְט בֶּעטְן אַ גְרוֹיסֶע טוֹבָה, דוּ וֵוייסְט דָאס אִיךְ בִּין שׁוֹין עוֹסֵק אִין דֶעם רֶבִּינְ'ס זַאךְ הַיינְט צוּ טָאג זִיבְּן אוּן פוּפְצִיג יָאר, וָואס אִיךְ הָאבּ צוּגֶעזֶען בְּמֶשֶׁךְ דִי אַלֶע יָארְן אִין בְּרֶסְלֶב אִיז נִישְׁט צוּ בַּאשְׁרַייבְּן וְכוּ' וְכוּ', וִוי וֶועגְן אַבִּיסְל כָּבוֹד הַמְדוּמֶה אִיז מֶען גְרֵייט יֶענֶעם צוּ שֶׁחְטֶן, וֶועגְן גֶעלְט קֶען מֶען יֶענֶעם אוּמְגְלִיקְלִיךְ מַאכְן, דִי חַזַ"ל זָאגְן (סַנְהֶדְרִין פח:): "מִשֶׁרָבּוּ תַּלְמִידֵי שַׁמְאַי וְהִלֵל שֶׁלֹא שִׁמְשׁוּ כָּל צָרְכָן רָבּוּ מַחְלוֹקֶת בְּיִשְׂרָאֵל וְנַעֲשֵׂית תּוֹרָה כִּשְׁתֵּי תּוֹרוֹת"; מֶען קֶען זַיין אַ תַּלְמִיד פוּן דִי הֵיילִיגֶע תַּנָאִים שַׁמְאַי וְהִלֵל, אָבֶּער אוֹיבּ מֶען הָאט נִישְׁט מְשַׁמֶשׁ גֶעוֶוען תַּלְמִידֵי חֲכָמִים, פוּן דֶעם קוּמְט אַרוֹיס מַחְלוֹקֶת, אוּן יֶעדֶער מַאכְט שַׁבָּת פַאר זִיךְ וְכוּ' וְכוּ', אוּן עֶר כַאפְּט נִישְׁט דָאס עֶר לֶעבְּט אִין אַ גְרוֹיסְן דִמְיוֹן, וָוארוּם כָּל זְמַן אַ מֶענְטְשׁ נֶעמְט נִישְׁט אַרַיין אִין זִיךְ דֶעם בּוֹרֵא כָּל עוֹלָמִים, כָּל זְמַן אַ מֶענְטְשׁ שְׁפִּירְט נִישְׁט דֶעם גֶעטְלִיכְקֵייט אַז עֶס אִיז נִישְׁטָא קַיין שׁוּם מְצִיאוֹת אוֹיסֶער גָאט בָּרוּךְ הוּא, אוּן נָאר צוּ אִים דַארְף מֶען רֶעדְן, אוּן בֶּעטְן וָואס מֶען דַארְף, אוּן נָאר פוּן אִים דַארְף מֶען רֶעדְן צוּ יֶעדְן אֵיינֶעם, אַזַא מֶענְטְשׁ לֶעבְּט אִין גְרוֹיסֶע דִמְיוֹנוֹת, וָוארוּם עֶר וִויל זַיין אַ מְצִיאוּת אוֹיף דִי וֶועלְט, עֶר פַארְגֶעסְט דָאס יֶעדְן טָאג יֶעדֶע שָׁעָה יֶעדֶע רֶגַע קֶען מֶען אִים צוּרִיק רוּפְן אוֹיבְן וְכוּ', אוּן וָואסֶערֶע פָּנִים וֶועט עֶר הָאבְּן וֶוען עֶר אִיז נָאךְ פַארְנוּמֶען צוּ יֵשׁוּת אוּן גֵיאוּת אוּן כָּבוֹד?


דֶער הֵיילִיגֶער רֶבִּי הָאט אוּנְז גֶעלֶערְנְט (לִיקוּטֵי מוֹהֲרַ"ן חֵלֶק א' סִימָן נ"ד) אַ מֶענְטְשׁ דַארְף הִיטְן דֶעם זִכָּרוֹן אוּן גֶעדֶענְקְן אַז עֶס אִיז דָא נָאךְ אַ וֶועלְט, אוּן מִיר זֶענֶען גְרֵייט יֶעדֶע מִינוּט אַוֶועקְצוּגֵיין פוּן דִי וֶועלְט, אַזַא מֶענְטְשׁ וָואס עֶר טְרַאכְט דָאס, הָאט שׁוֹין נִישְׁט אִינְזִינֶען נִישְׁט קַיין גֶעלְט, נִישְׁט קַיין כָּבוֹד, נִישְׁט קַיין הִתְנַשְׂאוּת, עֶר וִויל גָארְנִישְׁט נָאר דֶעם בּוֹרֵא כָּל עוֹלָמִים אַלֵיין, אוּן דֶער מֶענְטְשׁ וָואס עֶר טְרַאכְט נָאר פוּן בּוֹרֵא כָּל עוֹלָמִים, עֶר וִויל מְקַרֵב זַיין אַלֶע אִידְן צוּם בּוֹרֵא כָּל עוֹלָמִים, עֶר וִויל גָארְנִישְׁט פַאר זִיךְ, זַיין גַאנְץ שְׁטְרֶעבּוּנְג אִיז נָאר וִוי אַזוֹי קֶען מֶען אַרַיינְבְּרֶענְגְן אִין אַלֶע אִידְנ'ס הֶערְצֶער זֵיי זָאלְן אוֹיכֶעט טְרַאכְטְן פוּן בּוֹרֵא כָּל עוֹלָמִים, וָואס דָאס אִיז דֶער אֱמֶתֶ'ר אַהֲבַת יִשְׂרָאֵל, עֶר פַאר זִיךְ וִויל גָארְנִישְׁט, עֶר וִויל נָאר אֵיין זַאךְ, טוּן דֶעם רָצוֹן פוּן בּוֹרֵא כָּל עוֹלָמִים אוּן מְקַרֵב זַיין יֶעדְן אִיד צוּ אִים, אוּן אַרַיינְשַׁיינֶען אִין יֶעדְן אֵיינֶעם דֶעם עִנְיָן פוּן תְּפִלָה, אַז מֶען דַארְף בֶּעטְן נָאר דֶעם בּוֹרֵא כָּל עוֹלָמִים יֶעדֶע זַאךְ.


אִיבֶּערְדֶעם בֶּעט אִיךְ דִיר אַ פֶּערְזֶענְלִיכֶע טוֹבָה, עֶס אִיז גֶעוֶוען אַ שֵׁיין בִּיסְל טֵייעֶרֶע אִינְגֶעלַייט וָואס זֵיי פְלֶעגְן קוּמֶען צוּ דִיר, אוּן זֵיי הָאבְּן נִישְׁט גֶעוָואלְט גָארְנִישְׁט נָאר זִיךְ הַאלְטְן צוּזַאמֶען אוּן רֶעדְן פוּן דֶעם הֵיילִיגְן רֶבִּינְ'ס דִיבּוּרִים, אוּן צְוֵויי דְרֵיי אִינְגֶעלַייטְלֶעךְ הָאט זִיךְ גֶעדַאכְט אַז זֵיי וִוילְן אִיבֶּערְנֶעמֶען וְכוּ', אִיז אוֹיסְגֶעקוּמֶען אַז דוּ הָאסְט זֵיי מְרַחֵק גֶעוֶוען וְכוּ' וְכוּ', עֶס טוּט זֵיי זֵייעֶר וֵויי פַארְוָואס זֵיי קֶענֶען נִישְׁט זַיין צוּזַאמֶען אַזוֹי וִוי עֶס אִיז גֶעוֶוען בִּיז יֶעצְט, אוּן נָאכְמֶער טוּט מִיר וֵויי, פַארְוָואס דַארְף קוּמֶען צוּ דֶעם? וָוארוּם אִיךְ וֵוייס וָואס הֵייסְט מַחְלוֹקֶת וְכוּ', אִיךְ הָאבּ דָאס גֶעשְׁפִּירְט אוֹיף מַיין הוֹיט, וָואס פָּשׁוּטֶע יוּנְגַאטְשֶׁעס בַּעֲלֵי עֲבֵירוֹת וָואס זֵייעֶר גַאנְצֶער קָאפּ לִיגְט נָאר אִין גֶעלְט אוּן כָּבוֹד אִין פִּרְסוּם וְכוּ' וְכוּ', פַארְגִינֶען נִישְׁט דֶעם צְוֵוייטְן וְכוּ', דָאס אַלֶעס נֶעמְט זִיךְ פוּן גֵיאוּת אוּן יֵשׁוּת וְכוּ' וְכוּ', וָוארוּם וֶוען אַ אִיד טְרַאכְט אוֹיפְן אֱמֶתְ'ן תַּכְלִית אַז אָט וֶועט עֶר מוּזְן אִיבֶּערְלָאזְן דִי וֶועלְט, אוּן עֶס וֶועט אִים גָארְנִישְׁט בְּלַייבְּן נָאר וָואס עֶר הָאט זִיךְ אַיינְגֶעקוֹיפְט אוֹיף דִי וֶועלְט תּוֹרָה אוּן תְּפִלָה מִצְווֹת אוּן מַעֲשִֹים טוֹבִים, דֶער הָאט שׁוֹין נִישְׁט אִינְזִינֶען צוּ רוֹדֶפְן אַ צְוֵוייטְן אָדֶער צוּ מְרַחֵק זַיין אַ צְוֵוייטְן.


מֶען קֶען זִיךְ גָארְנִישְׁט פָארְשְׁטֶעלְן וָואס הֵייסְט אַ עֶרְלִיכֶער אִיד, צוּ וָואס דֶער הֵיילִיגֶער רֶבִּי וִויל אוּנְז בְּרֶענְגְן וְכוּ', דֶער מֶענְטְשׁ זָאל נָאר טְרַאכְטְן פוּן בּוֹרֵא כָּל עוֹלָמִים, אוּן שְׁפִּירְן דֶעם בּוֹרֵא כָּל עוֹלָמִים, אוּן פוּן יֶעדֶע זַאךְ זָאל עֶר נָאר זֶען רוּחְנִיוּת אֶלֹקוּת, זַיין גוּף זָאל עֶר מְצַיֵיר זַיין וִוי סְ'לִיגְט שׁוֹין פוּן לַאנְג אִין קֵבֶר וְכוּ', אוּן זַיין נְשָׁמָה שְׁוֶועבְּט נָאר אַרוּם אִין גֶעטְלִיכְקֵייט, וָואס דָאס אַלֵיין אִיז דִי הֶעכְסְטֶע מַדְרֵיגָה, וִוי דֶער הֵיילִיגֶער רֶבִּי זָאגְט (לִיקוּטֵי מוֹהֲרַ"ן חֵלֶק ב' סִימָן ע"ב) אַז דֶער צַדִיק הָאֱמֶת שַׁיינְט אַרַיין אִין אַ מֶענְטְשׁ אַ אֱמֶתְ'ן שִׁפְלוּת, וָואס דָאס אִיז דֶער עִיקֶר גְרוֹיסְקֵייט וָואס מֶען דַארְף קוּמֶען צוּ דֶעם אוֹיף דֶעם עוֹלָם, אוּן דָאס אִיז דֶער אֱמֶתְ'ר תְּחִיָה, וִוי סְ'שְׁטֵייט (יְשַׁעְיָה כ"ו) "הָקִיצוּ וְרַנְנוּ שׁוֹכְנֵי עָפָר" דַרְשְׁנֶען אוֹיף דֶעם דִי חַזַ"ל (סוֹטָה ח') מִי שֶׁנַּעֲשֶׂה שָׁכֵן לֶעָפָר בְּחַיָיו.


שְׁטֶעל זִיךְ פָאר, וֶוער הַיינְט וָואס לֶעבְּט גֵייט אַרוּם מִיט אַ מַחְשָׁבָה אַז זַיין גוּף לִיגְט שׁוֹין פוּן לַאנְג אִין קֵבֶר? מֶען רֶעדְט נָאר פוּן טוֹיט שְׁרֶעקְט מֶען זִיךְ זֵייעֶר אִיבֶּער, אוּן מֶען זָאגְט אוֹי רֶעד נִישְׁט פוּן דֶעם, שְׁרֶעקְסְט מִיר אִיבֶּער וְכוּ', דוּ מַאכְסְט מִיר מָרָה שְׁחוֹרָה'דִיג וְכוּ', אוּן אַ אֱמֶתְ'ר עֶרְלִיכֶער אִיד וָואס עֶר אִיז דָבוּק אִין בּוֹרֵא כָּל עוֹלָמִים אִיז בַּיי זִיךְ אַזוֹי גָארְנִישְׁט אַז עֶר שְׁפִּירְט מַמֶשׁ וִוי זַיין גוּף לִיגְט שׁוֹין פוּן לַאנְג אִין קֵבֶר וְכוּ' וְכוּ', אוּן דִי נְשָׁמָה שְׁוֶועבְּט אַרוּם נָאר אִין רוּחְנִיוּת אֶלֹקוּת, גְלֵייבּ מִיר אַזַא מֶענְטְשׁ הָאט שׁוֹין נִישְׁט אִינְזִינֶען נִישְׁט קַיין גֶעלְט, נִישְׁט קַיין כָּבוֹד, אוּן נִישְׁט קַיין הִתְנַשְׂאוּת, אוּן וִויל נָאר אַרַיינְבְּרֶענְגְן אִין יֶעדְן אֵיינֶעם דָאס גֶעטְלִיכְקֵייט, עֶר זָאל אוֹיכֶעט שְׁפִּירְן פוּן בּוֹרֵא כָּל עוֹלָמִים, אוּן עֶר זָאל קֶענֶען רֶעדְן צוּ אִים.


אִיבֶּערְדֶעם בֶּעט אִיךְ דִיר זֵייעֶר שְׁטַארְק, פֶּערְזֶענְלִיךְ, זֶעה דָאס בִּיסְל אִינְגֶעלַייט וָואס זֵייעֶר גַאנְץ חַיוֹת אִיז זִיךְ הַאלְטְן אִין הֵיכַל הַקוֹדֶשׁ, אוּן זֵיי שֶׁעפְּן פוּן דָארְטְן זֵייעֶר גַאנְץ לֶעבְּן וְכוּ', זָאלְן נִישְׁט אַוֶועקְפַאלְן, צוּם בֵּיישְׁפִּיל אַזַא אִינְגֶערְמַאן וִוי ... נֵרוֹ יָאִיר וָואס אִיז דִיר בֶּאֱמֶת גֶעטְרַיי, אוּן וֶועגְן אַ לָשׁוֹן הָרָע אָדֶער אַ זַייטִיגֶע נְגִיעָה וָואס אֵיינֶער אָדֶער צְוֵויי רֶעדְן אָן אוֹיף אִים, פַארְוָואס דַארְף מֶען אִים מְרַחֵק זַיין?


אִיךְ מוּז דִיר זָאגְן סְ'טוּט מִיר זֵייעֶר זֵייעֶר וֵויי אַזַא זַאךְ, אֱמֶת עֶס זֶענֶען גֶעוֶוען עֶטְלִיכֶע אִינְגֶעלַייט אוּם פַארְגִינֶערְ'ס, וָואס זֵיי הָאבְּן גֶעקוּקְט מִיט אַ שְׁלֶעכְט אוֹיג גְלַייךְ פוּן אָנְפַאנְג, אוּן זֵיי הָאבְּן גֶעזֶען דִי הַצְלָחָה פוּן דִי יְשִׁיבָה וְכוּ' וְכוּ', זֶענֶען זֵיי גְלַייךְ אַוֶועק גֶעגַאנְגֶען, אָבֶּער אַזֶעלְכֶע אִינְגֶעלַייט וָואס זֵיי הָאבְּן זִיךְ יָא גֶעהַאלְטְן צוּזַאמֶען, אוּן זֵיי הַאלְטְן זִיךְ וַוייטֶער צוּזַאמֶען, פַארְוָואס דַארְף מֶען זֵיי מְרַחֵק זַיין? אִיךְ הָאף אַז דוּ וֶועסְט פַארְשְׁטֵיין וָואס אִיךְ מֵיין, אוּן זָאלְסְט דָאס פַארְרֶעכְטְן, עֶס אִיז אַ שָׁאד הַאקְן קֶעפּ וְכוּ', אוּן פַארְטְרַייבְּן, דָאס זֶעט מֶען אִין אַנְדֶערֶע פְּלֶעצֶער פוּן בְּרֶסְלֶב, הַיינְט אִיז דֶער גְרוֹיס, אוּן מָארְגְן קְלַאפְּט מֶען אִים אַרָאפּ אוּן מֶען טְרַייבְּט אִים אַוֶועק, אוּן אִיבֶּערְמָארְגְן וֶוערְט עֶר אַלֵיין פַארְטְרִיבְּן וְכוּ' וְכוּ', אוּן מַאכְט שַׁבָּת פַאר זִיךְ וְכוּ' וְכוּ', אוּן מֶען אִיז פַארְנוּמֶען נָאר מִיט שְׁטוּתִים אוּן הַבָלִים.


פְרֶעג אֵיינֶעם פוּן דִי אַלֶע גְרוּפֶּעס אוֹיבּ זֵיי זֶענֶען מַעֲבִיר סֶדְרָה יֶעדֶע וָואךְ? אוֹיבּ זֵיי הָאבְּן שׁוֹין אֵיין מָאל גִיעֶנְדִיגְט שִׁשָׁה סִדְרֵי מִשְׁנֶה אִין זֵייעֶר לֶעבְּן? אוֹיבּ זֵיי הָאבְּן שׁוֹין אֵיין מָאל גִיעֶנְדִיגְט שַׁ"ס אִין זֵייעֶר לֶעבְּן?


אִיךְ הָאף אַז דוּ וֶועסְט מִיר פַארְשְׁטֵיין, אִיךְ מֵיין גָארְנִישְׁט, נָאר וָואס מֶער בָּחוּרִים אוּן אִינְגֶעלַייט אַרַיינְשַׁיינֶען אִין זֵיי דֶעם סֵדֶר דֶרֶךְ הַלִימוּד פוּן הֵיילִיגְן רֶבִּי'ן, אוּן וָואס מֶער זֵיי זָאלְן רֶעדְן צוּם בּוֹרֵא כָּל עוֹלָמִים, אוּן פוּן דֶעם בּוֹרֵא כָּל עוֹלָמִים, אַז מֶען הָאט דָאס אִינְזִינֶען זִיכְט מֶען שׁוֹין נִישְׁט קְלֵיין קֶעפֶּלְדִיגֶע מַחְלוֹקֶתְ'לֶעךְ.


טְרַאכְט גוּט אַרַיין וָואס אִיךְ הָאבּ דִיר גֶעשְׁרִיבְּן דָא, אוּן זֶעה זֵיי מְקַרֵב צוּ זַיין, וָוארוּם עֶס אִיז אַ שָׁאד זֵיי צוּ פַארְלִירְן, סְ'אִיז נִישְׁט אַזֶעלְכֶע אִינְגֶעלַייט וָואס זֵיי וִוילְן דִיךְ צוּבְּרֶעכְן, דָאס אִיז אִינְגֶעלַייט וָואס זֵיי וִוילְן דִיר הֶעלְפְן, נָאר אֵיינֶער צְוֵויי הֶעצְט דִיךְ אוֹיף, אוּן פוּן דֶעם קוּמְט אַרוֹיס דִי פִּירוּדִים אוּן מַחְלוֹקֶת וָואס אִיךְ הָאבּ פַיינְט בְּתַּכְלִית הַשִׂנְאָה, אוּן אִיךְ בִּין שׁוֹין פוּן לַאנְג אַוֶועקְגֶעלָאפְן פוּן זֵיי וְכו', אוּן אִיךְ וִויל זֵיי אֲפִילוּ נִישְׁט אָנְקוּקְן, וָוארוּם בַּיי מִיר אִיז דֶער עִיקֶר דֶעם הֵיילִיגְן רֶבִּינְ'ס סְפָרִים, נָאר וָואס דֶער הֵיילִיגֶער רֶבִּי זָאגְט, דָאס אִיז בַּיי מִיר דֶער עִיקֶר, אִיךְ הָאף אַז דוּ וֶועסְט דָאס קֶענֶען פַארְרֶעכְטְן.


שְׁטֶעל זִיךְ פָאר אַז אִיךְ שְׁרַייבּ דִיר יֶעצְט אַ בְּרִיוו פוּן יֶענֶע וֶועלְט, וִוי אַזוֹי וָואלְסְטוּ דָאס גֶעלֵיינְט?


עֶס אִיז אַזַא שָׁאד אַז מִיר הָאבְּן שׁוֹין זוֹכֶה גֶעוֶוען אוֹיפְשְׁטֶעלְן אַזֶעלְכֶע שֵׁיינֶע קִיבּוּצִים, אוּן אוֹיךְ אַ יְשִׁיבָה וָואס מֶען לֶערְנְט דֶעם סֵדֶר דֶרֶךְ הַלִימוּד פוּן דֶעם הֵיילִיגְן רֶבִּי'ן, אוּן אוֹיךְ אַ תַּלְמוּד תּוֹרָה וָואס מֶען רֶעדְט נָאר פוּן בּוֹרֵא כָּל עוֹלָמִים, זָאל יֶעצְט צוּבְּרָאכְן וֶוערְן וֶועגְן אַפָּאר קְלֵיין-קֶעפֶּלְדִיגֶע קִינְדֶערִישֶׁע אִינְגֶעלַייטְלֶעךְ, אִיךְ מוּז דִיר זָאגְן אוֹיף אַזַא אוֹפֶן וֶועט דֶער חֵדֶר נִישְׁט הָאבְּן אַ קִיוּם וְכוּ', עֶס אִיז נָאךְ דָא אַסַאךְ צוּ רֶעדְן, נָאר אִיךְ מוּז יֶעצְט עֶנְדִיגְן וֶועגְן דִי טֶרְדוּת וָואס אִיךְ הָאבּ יֶעצְט. עד כאן.


דער אייבערשטער זאל העלפן זאלסט האבן הצלחה אין אלע ענינים.


א כתיבה וחתימה טובה.

#153 - די לעצטע געבעט פון מוהרא"ש
מחלוקת, שלום, מוהרא"ש

בעזרת ה' יתברך - יום ד' פרשת יתרו, י"ז שבט, שנת תשפ"ו לפרט קטן


 


לכבוד ... נרו יאיר


היינט איז די יארצייט פון מוהרא"ש, מיר דארפן אנהאלטן וואס מוהרא"ש האט אונז געלערנט אלע יארן און געבעטן די לעצטע געבעט פון שפיטאל, מיר זאלן אנטלויפן פון מחלוקת. מוהרא"ש שרייבט דארט דעם לשון: "דָּבָר אֶחָד שֶׁאֲנִי מְבַקֵּשׁ אֶתְכֶם בַּקָּשָׁה אַחֲרוֹנָה מֵחַיֵּי", איך בעט אייך די לעצטע בקשה פון מיין לעבן, "שֶׁתַּחְזִיקוּ אֶת עַצְמְכֶם בְּיַחַד", איר זאלט זיך האלטן צוזאמען און זיך נישט קריגן, "לָכֵן זֶה עִקַּר רְצוֹנִי שֶּׁיִּהְיֶה רַק אַהֲבָה בֵּין אַנְשֵׁי שְׁלוֹמֵינוּ, כִּי הַרְבֵּה צָרוֹת בָּאוּ וְיָצְאוּ מִמַּחְלֹקֶת וּמְרִיבוֹת", מיין גאנצע ווילן איז אז עס זאל זיין שלום צווישן אנשי שלומינו, ווייל פון מחלוקת קומט ארויס נאר צרות.


הַיּוֹם תְאַמְּצֵנּוּ, לאמיר זיך פארנעמען אפצולאזן אלע מחלוקת, לאמיר ארויסנעמען די פיינטשאפט פון הארץ, לאמיר עפעס צוריק טון פאר מוהרא"ש פאר די מסירות נפש וואס ער האט געהאט פאר אונז. מוהרא"ש שרייבט צום סוף פונעם בריוו נאכאמאל: "הַחְזִיקוּ אֶת עַצְמְכֶם בְּיַחַד וְאַף פַּעַם לֹא לְהִתְעָרֵב בְּשׁוּם מַחְלוֹקֶת שֶׁרַק יֵשׁ בָּעוֹלָם", איר זאלט זיך האלטן צוזאמען און זיך קיינמאל נישט מישן אין קיין שום מחלוקת וואס איז דא אויף די וועלט; און איך זאג דיר אז איך מאך אסאך התבודדות אויף דעם, דער יצר הרע קומט צו מיר כסדר פארשטעלט אזוי און אזי מיך וועלן אומגליקליך מאכן דורך מיר אריינשלעפן אין מחלוקת, אבער איך געדענק מיין צוזאג ווען מען האט מלוה געווען מוהרא"ש קיין ארץ ישראל, ווען איך בין געזיצן אינעם אמבולאנס מיט די מיטה וואו מוהרא"ש איז געלעגן, איך האב דארט זייער געוויינט, נאך אפאר פון אנשי שלומינו זענען דארט געווען, ר' יענקל נרו יאיר, אויך ר' שמחה לעווי'ס קינדער, און איך האב צוגעזאגט פאר מוהרא"ש אז איך וועל נישט מאכן קיין מחלוקת צווישן תלמידי היכל הקודש, און אויב עס וועט זיין מחלוקת ערגעץ וועל איך אנטלויפן דערפון, איך וועל נישט האבן קיין שייכות מיט דעם; ברוך ה' איך שטיי ביי מיין צוזאג, איך האב נישט מיט קיין מחלוקת און איך בעט אויף דעם.


אויך וויל איך דיר בעטן דו זאלסט העלפן אונזער בית הדפוס דרוקן און מפרסם זיין די עצות פון רבי'ן ווי מיר האבן מקבל געווען פון מוהרא"ש, דאס זאלסטו טון לכבוד די יארצייט, מאך א נחת רוח פאר מוהרא"ש מיט דרוקן זיינע ספרים וואס זענען מחי' די גאנצע וועלט.


איך בין נישט געפארן צו די יארצייט, עס איז שוין די עלפטע יארצייט, איך בין נאך קיינמאל נישט געווען אין יבנאל ביי די יארצייט מכמה סיבות וואס איך דארף קיינעם נישט זאגן, ברוך השם מוהרא"ש איז מיט אונז, מוהרא"ש איז אין אלע שול'ן וואס פאררופן זיך אויף זיין נאמען, מוהרא"ש איז אין ישיבה סיי אין שטעטל און סיי אין וויליאמסבורג און אויך אין ירושלים; ווייל דארט וואו מען רעדט פונעם צדיק און דארט וואו מען פירט זיך ווי דער צדיק האט געלערנט - דארט איז דער צדיק, דאס איז קלאר, און דארט וואו מען איז זיך מקשר מיטן צדיק קען מען דארט אלעס פועל'ן.


דער אייבערשטער זאל העלפן זאלסט האבן הצלחה אין אלע ענינים.